NOTERLİK KURUMUNUN KAMUYA KATKISI: 42,8 MİLYAR TL!

1512 sayılı Noterlik Kanunu’nun 1. maddesi, noterliği bir kamu hizmeti olarak kabul etmiş; noterlere hukuki güvenliği sağlamak ve anlaşmazlıkları önlemek amacıyla işlemleri belgelendirme ve kanunlarla verilen diğer görevleri yerine getirme sorumluluğunu yüklemiştir. Bu düzenleme, noterlik kurumunun hukuk devletindeki yerini ve üstlendiği kamusal görevin önemini açıkça ortaya koymaktadır.

Hukuki güvenlik; kişilerin haklarını bilmelerini, işlemlerinin sonuçlarını öngörebilmelerini ve hukuk düzenine güven duymalarını sağlayan temel bir değerdir. Noterlerimiz, tarafların kimliklerinin ve işlem yapma ehliyetlerinin tespitinden iradelerinin hukuka uygun biçimde belgelendirilmesine kadar üstlendikleri görevlerle bu güvenin korunmasına hizmet etmektedir. Tarafsızlık, kanun önünde eşitlik, irade özgürlüğü ve hakların korunması ilkeleri doğrultusunda yürütülen noterlik hizmeti; sözleşme güvenliğini güçlendirmekte, uyuşmazlıkların doğmasını önlemeye ve yargının iş yükünü azaltmaya katkı sunmaktadır.

Noterlik kurumunun kamuya sunduğu hizmetin bir diğer önemli boyutu da kamu gelirlerinin tahsilidir. Noterlerimiz, gerçekleştirdikleri işlemler dolayısıyla mevzuatın öngördüğü harçları, damga vergisini, değerli kâğıt bedellerini, KDV’yi ve araç satış ve tescil işlemleri kapsamında devlet adına alınan bedelleri tahsil ederek ilgili kamu hesaplarına kanuni süreleri içinde aktarmaktadır.

Bu noktada, kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi bakımından bir hususun özellikle altını çizmek isterim ki : Noterlikte bir işlem için ödenen toplam tutar, noterin geliri değildir. İşlemin türüne göre bu tutarın önemli bir bölümünü, devlet adına tahsil edilen vergi, harç ve diğer kamusal bedeller oluşturmaktadır. Dolayısıyla noterlik hizmetine ilişkin değerlendirmelerde, noterlik ücretinin kamu adına tahsil edilen tutarlardan ayrı ele alınması gerekir.

Bu katkının büyüklüğünü gösteren somut veri ise dikkat çekicidir: 2025 yılında Türkiye genelindeki noterlikler tarafından devlet adına tahsil edilen harç, damga vergisi, değerli kâğıt bedeli ve araç satış ve tescil işlemlerine ilişkin kamusal bedellerin toplamı, KDV hariç, 42.850.899.093 TL’ye ulaşmıştır. Bir başka ifadeyle noterlik kurumu, yalnızca bir yılda kırk iki milyar sekiz yüz elli milyon sekiz yüz doksan dokuz bin doksan üç liralık kamu gelirinin tahsiline katkı sağlamıştır.

Bu tutar, noterlik kurumunun ülke hazinesine sunduğu katkının somut bir göstergesidir. Noterlerimiz, hukuki işlemlerin güvenliğini sağlama sorumluluğunun yanında, kamu gelirlerinin doğru hesaplanması, tahsil edilmesi ve süresinde ilgili hesaplara aktarılması bakımından da önemli bir kamusal yükümlülük üstlenmektedir. Bu görevin özenle yerine getirilmesi, kamu kaynaklarının korunmasına ve mali disiplinin güçlenmesine hizmet etmektedir.

En azı 15 yıllık olmak üzere Hâkimlik, savcılık ve avukatlık başta olmak üzere hukuk mesleklerinde edinilmiş bilgi ve tecrübeyi noterlik hizmetine taşıyan hukukçularımız; mesleki birikimleri, tarafsızlıkları ve sorumluluk bilinçleriyle vatandaşın haklarını, işlemlerin güvenilirliğini ve kamu yararını gözetmektedir.

Türkiye Cumhuriyeti’nin noterlik kurumu, bugün olduğu gibi gelecekte de hukuki güvenliğin güçlendirilmesi, toplumsal barışın korunması ve kamu gelirlerinin güvenle tahsili için görevini aynı özen ve kararlılıkla sürdürecektir. Kanun koyucunun vereceği yeni görevleri üstlenmeye, adalet hizmetlerinin daha hızlı, etkin ve erişilebilir hâle gelmesine katkı sunmaya hazırdır.

Noterlik, milletin hukuk düzenine duyduğu güveni koruyan, uyuşmazlıkları doğmadan önlemeye çalışan ve kamu maliyesine önemli katkı sağlayan köklü bir kamu hizmetidir. Bu hizmetin mensupları, kendilerine duyulan güvene layık olma bilinciyle, aziz Türk milletine hizmet etmeye devam edecektir.
Mehmet Yılmaz
Yargıtay Onursal Üyesi 
Türkiye Noterler Birliği Genel Sekreteri